Βασικές αρχές του εθελοντισμού

Ορισμός του εθελοντισμού

«Εθελοντισμός είναι η με υψηλό αίσθημα ευθύνης και ανιδιοτελή χαρακτήρα προσφορά έργου ή υπηρεσίας που αναλαμβάνει το άτομο μεμονωμένα ή σε ομάδα, με ελεύθερη βούληση, χωρίς την προσδοκία ή απαίτηση υλικού ή άλλου είδους ανταλλάγματος, με σκοπό τη βοήθεια προς τον συνάνθρωπο και την κοινωνία ευρύτερα».

(Ορισμός που διαδόθηκε μέσα από spot της Γ.Γ. Νέας Γενιάς για το «Ευρωπαϊκό Έτος Εθελοντισμού» (2011)

Ο εθελοντισμός, δεν είναι απλά ένας όρος αλλά είναι μια ‘δήλωση’ του ατόμου, μια στάση ζωής που εξυψώνει αξίες και ιδανικά  όπως τον αλτρουισμό , την κοινωνική αλληλεγγύη, την κοινωνική συνοχή, την προσφορά για έναν κοινωφελή σκοπό, την αμοιβαιότητα, τον σεβασμό στον άνθρωπο και τη φύση. Επιπρόσθετα, ο εθελοντισμός δεν αποτελεί σημαντική δράση μόνο επειδή βοηθάει τη βελτίωση των συνθηκών στο κοινωνικό περιβάλλον αλλά επιπλέον βοηθάει τον εθελοντή και ως άτομο. Ο εθελοντισμός είναι ένας δωρεάν τρόπος για να νιώσει το άτομο καλά για τον εαυτό του!

Οι βασικές αρχές που διέπουν τον εθελοντισμό σε κάθε μορφή του

  • Ο εθελοντισμός ωφελεί την κοινωνία και τον εθελοντή.
  • Η εργασία των εθελοντών είναι άμισθη.
  • Ο εθελοντισμός είναι πάντα θέμα επιλογής.
  • Ο εθελοντισμός προάγει τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ισότητα.
  • Ο εθελοντισμός σέβεται τα δικαιώματα, την αξιοπρέπεια και τον πολιτισμό όλων των ανθρώπων
  • Ο εθελοντισμός είναι ένα θεμιτός τρόπος με τον οποίο οι πολίτες μπορούν να συμμετέχουν στις δραστηριότητες της κοινωνίας τους.
  • Ο εθελοντισμός είναι ο μόνος τρόπος με το οποίο άτομα ή ομάδες μπορούν να εκφράσουν ανθρώπινες, περιβαλλοντικές και κοινωνικές ανάγκες.
  • Ο εθελοντισμός είναι μια δραστηριότητα που επιτυγχάνεται μόνο σε μη κερδοσκοπικό πλαίσιο.
  • Ο εθελοντισμός δεν είναι υποκατάστατο της αμειβόμενης εργασίας.
  • Οι εθελοντές δεν αντικαθιστούν τους αμειβόμενους εργαζόμενους και δεν αποτελούν απειλή για την εργασιακή ασφάλεια αυτών.

Πηγή: Εγχειρίδιο Εθελοντισμού “Μάθε, Δες, Δράσε” της Γενικής Γραμματείας Νέας Γενιάς

Τομείς εθελοντισμού

  • Ανθρώπινα δικαιώματα
  • Ενημέρωση-πρόληψη-ευαισθητοποίηση
  • Κοινωνική αλληλεγγύη
  • Ευπαθείς κοινωνικά ομάδες
  • Φυσική-Περιβαλλοντική προστασία
  • Πολιτισμός
  • Αθλητισμός
  • Δράσεις για νέους-παιδιά-ηλικιωμένους
  • Υγεία – Πρόνοια
  • Προβλήματα τοπικών κοινωνιών
  • Πολιτική προστασία (σε φυσικές καταστροφές)
  • Ανθρωπιστική βοήθεια στο εξωτερικό

Πηγή: Εγχειρίδιο Εθελοντισμού “Μάθε, Δες, Δράσε” της Γενικής Γραμματείας Νέας Γενιάς

Τα οφέλη του Εθελοντισμού

  • Ο εθελοντισμός σε συνδέει με τους άλλους ανθρώπους

Ο χρόνος που προσφέρει κανείς ως εθελοντής μπορεί να επιδράσει θετικά προς το άτομο με τη μορφή νέων φιλιών, με την επέκταση του κοινωνικού του δικτύου αλλά και με την ενίσχυση των κοινωνικών του δεξιοτήτων.

  • Ο εθελοντισμός ωφελεί το πνεύμα

Ο εθελοντισμός παρέχει πολλά οφέλη τόσο για την ψυχική όσο και για τη σωματική υγεία. Βοηθά στην αντιμετώπιση αρνητικών συναισθημάτων όπως του στρες, του θυμού και του άγχους, της κατάθλιψης.

  • Ο εθελοντισμός ενισχύει τα θετικά συναισθήματα

Ο εθελοντισμός βοηθάει στην επίτευξη του ‘απολαμβάνειν’ και της αύξησης του βιώματος της χαράς στην καθημερινότητα μέσα από την προσφορά.

  • Ο εθελοντισμός ενισχύει την αυτοπεποίθηση

Ο ρόλος του εθελοντή μπορεί επίσης να πυροδοτήσει μια αίσθηση επίτευξης, υπερηφάνειας και ταυτότητας, ενισχύοντας έτσι την  θετική εικόνα της ζωής και του εαυτού μέσα σε κάθε πλαίσιο όπου το άτομο δραστηριοποιείται.

  • Ο εθελοντισμός προκαλεί την ανάπτυξη σημαντικών  εργασιακών δεξιοτήτων

Ο εθελοντισμός δίνει την ευκαιρία να εξασκήσει το άτομο σημαντικές δεξιότητες που χρησιμοποιούνται στο χώρο εργασίας, όπως ομαδική εργασία, επικοινωνία, επίλυση προβλημάτων, προγραμματισμός έργου, διαχείριση εργασιών και οργάνωση.

  • Ο εθελοντισμός είναι και χαρά

Η εθελοντική εργασία μπορεί να είναι απαιτητική,  δεσμευτική, να απαιτεί χρόνο και ψυχική ενέργεια  αλλά είναι επίσης συνήθως πολύ ευχάριστη.

Πηγές:

Εγχειρίδιο Εθελοντισμού “Μάθε, Δες, Δράσε” της Γενικής Γραμματείας Νέας Γενιάς

Rochester, C., Paine, A. Ellis, Howlett, S. (2016). Volunteering and Society in the 21st_Century. Macmillan International Higher Education